تک ماده چیست؟ شرایط، مراحل و تعداد دروس قانون 1405
- دسته بندی: مدارس , خدمات سامانه ها
- دیدگاه ها: 741
- تاریخ بروزرسانی: 27 فوریه 2026

سوالی دارید؟ با ما تماس بگیرید
۹۰۹ ۹۰۷ ۵۳۰۷
مشاوران متخصص ما آماده راهنمایی کردن شما هستند
تک ماده یکی از مقررات رسمی آموزش و پرورش برای قبولی دانش آموزانی است که در یک یا چند درس نمره قبولی نگرفته اند اما شرایط استفاده از قانون تک ماده را دارند. طبق آیین نامه های ارزشیابی دوره متوسطه دوم، دانش آموز می تواند در صورت داشتن حداقل معدل کل و کسب نمره مشخص در برگه امتحانی، از تک ماده دوازدهم یا پایه های دیگر استفاده کند تا بدون تکرار پایه فارغ التحصیل شود.
در قانون جدید تک ماده، تعداد دروس مجاز، حداقل نمره لازم، شرایط تبصره دوازدهم و تاثیر تک ماده در معدل به صورت دقیق مشخص شده است. بسیاری از دانش آموزان نمی دانند تک ماده چند نمره دارد، چند درس را میتوان تک ماده کرد یا برای تک ماده باید به کجا مراجعه کرد. در جدول زیر خلاصه ضوابط کاربردی سال تحصیلی 1405 – 1406 آورده شده است.
| مورد | ضابطه |
|---|---|
| حداقل نمره برگه | ۷ از ۲۰ |
| حداقل معدل کل | ۱۰ از ۲۰ |
| تعداد دروس مجاز | حداکثر ۴ درس در کل دوره متوسطه دوم |
| شمول امتحان نهایی | شامل برخی دروس نهایی طبق آیین نامه |
اگر مطمئن نیستی شرایط تک ماده دوازدهم یا تبصره امتحان نهایی چیست و نگران تاثیر آن در معدل یا قبولی دانشگاه هستی، همین حالا با مشاوران ایران تحصیل تماس از طریق تلفن ثابت بدون نیاز به پیش شماره و عدد 0 با شماره 9099075307 تماس بگیر تا شرایطت دقیق بررسی شود.
تک ماده و تبصره امتحان نهایی
تک ماده چیست؟ تک ماده امکانی است که به دانش آموز اجازه می دهد در صورت مردودی در یک درس، با وجود داشتن شرایط مشخص، آن درس را بدون شرکت مجدد در آزمون با عنوان قبولی ثبت کند.
تبصره امتحان نهایی چیست؟ در پایه دوازدهم که برخی دروس به صورت نهایی برگزار می شود، دانش آموز در صورت داشتن شرایط تبصره دوازدهم می تواند از همین امتیاز برای دروس نهایی نیز استفاده کند.
- نمره سالانه کمتر از ۱۰ و بالاتر از ۷
- داشتن معدل کل حداقل ۱۰
- عدم استفاده بیش از سقف مجاز در کل دوره
تفاوت تک ماده و تبصره
تک ماده و تبصره دو راهکار جداگانه برای جبران نمرات پایین هستند، اما تفاوتهایی دارند:
تک ماده برای دروسی است که دانش آموز در آنها مردود شده و نمره سالانه بین ۷ تا ۱۰ باشد. استفاده از تک ماده دوازدهم به دانش آموز این امکان را میدهد که با شرکت در آزمون تکمیلی یا پروژههای خاص، نمره قبولی را کسب کند.
تبصره به طور خاص برای امتحانات نهایی اعمال میشود و زمانی استفاده میشود که دانش آموز در نمره نهایی مردود شده باشد. طبق شرایط تبصره دوازدهم، دانشآموز میتواند با استفاده از آزمون مجدد یا پروژه جبرانی نمره قبولی در امتحان نهایی را کسب کند.
نحوه استفاده از تک ماده دوازدهم
تک ماده یکی از روشهای قانونی است که به دانش آموزان این امکان را میدهد تا در صورت عدم قبولی در یک یا چند درس، بدون نیاز به شرکت مجدد در امتحان، نمره قبولی کسب کنند. این روش به ویژه در امتحانات نهایی کاربرد زیادی دارد. بر اساس قانون جدید تک ماده، استفاده از آن در هر پایه محدود است، بنابراین لازم است دانش آموزان از شرایط تک ماده آگاهی کامل داشته باشند و بهدرستی از این فرصت استفاده کنند.
برای استفاده از تک ماده دوازدهم، ابتدا باید شرایط و تبصره دوازدهم را بررسی کنید. دانش آموزانی که در یک یا چند درس مردود شدهاند، میتوانند با شرکت در آزمونهای تکمیلی یا انجام پروژههای خاص، نمره قبولی را دریافت کنند. این فرایند شامل چند مرحله است:
- بررسی کارنامه تک ماده: ابتدا باید بررسی کنید که در کدام درسها مردود شدهاید و آیا شرایط تک ماده برای شما فراهم است.
- مشاوره با مسئولین آموزشی: برای اطلاع از شرایط تبصره دوازدهم و نحوه انجام مراحل تک ماده، بهتر است با مشاوران مدرسه یا آموزش و پرورش مشورت کنید.
- ثبت نام در آزمون تک ماده: پس از دریافت مشاوره، باید برای شرکت در آزمون تک ماده یا انجام پروژههای جبرانی ثبت نام کنید.
- گزارش نتایج: پس از اتمام آزمون یا پروژه، نمرات جدید وارد کارنامه شما میشود و در صورتی که نمره قبولی را کسب کرده باشید، میتوانید به پایه بعدی ارتقا یابید.
معمولا نمره کسب شده در تک ماده با توجه به استانداردهای وزارت آموزش و پرورش تعیین میشود، اما باید توجه داشته باشید که تاثیر تک ماده در معدل ممکن است متفاوت از نمرات اصلی باشد. تعداد دروسی که میتوانند تحت تک ماده قرار گیرند، محدود است و دانش آموزان باید به دقت شرایط هر درس را بررسی کنند. طبق این تبصره، برای دروس نهایی که دانش آموز در آنها مردود شده، امکان جبران نمره از طریق تک ماده وجود دارد.

حداکثر چند درس را میتوان با استفاده از تک ماده قبول شد؟
طبق قوانین تک ماده دوازدهم، امکان جبران نمرات مردودی برای دروس مختلف وجود دارد، اما این تعداد محدود است. به طور کلی، دانش آموزان میتوانند در حداکثر دو درس از پایههای مختلف از تک ماده استفاده کنند. این قوانین برای دروس نهایی و غیرنهایی متفاوت است.
برای دروس نهایی، جبران نمرات مردودی از طریق تبصره امتحان نهایی به صورت تک ماده انجام میشود. اما در دروس غیرنهایی، استفاده از تک ماده به شرایط خاصی وابسته است و معمولا شامل آزمون مجدد یا پروژههای جبرانی میشود. در هر دو حالت، شرایط تک ماده باید دقیقا رعایت شود تا نتیجه مطلوب حاصل گردد.
طبق قانون جدید تک ماده در سال 1405، محدودیتهای بیشتری برای استفاده از این فرصت در نظر گرفته شده است. دانشآموزان باید از شرایط تبصره دوازدهم اطلاع کامل داشته باشند و برای دریافت مشاوره و راهنمایی درباره چگونه تک ماده بزنیم، به مسئولین آموزشی مراجعه کنند.
اما برای پاسخ به یک سوال پرتکرار تک ماده چند نمره دارد؟ باید در جواب بگوییم که نمره نهایی بسته به شرایط و نوع امتحان ممکن است تغییر کند و همچنین تک ماده بر معدل کنکور نیز اثرگذار است.

شرایط استفاده از تک ماده در پایههای مختلف
برای هر پایه، شرایط خاصی برای استفاده از این فرصت وجود دارد که بسته به نمرات سالانه و نمرات امتحانات نهایی متفاوت است. در ادامه، جدول شرایط استفاده از تک ماده دوازدهم و سایر پایهها آورده شده است:
| پایه تحصیلی | شرایط استفاده از تک ماده | توضیحات |
| دوره اول متوسطه (نهم) | نمره امتحان > 7 و نمره سالانه بین 7 تا 10 | باید در امتحانات شهریور و اسفند شرکت کند |
| نمره سالانه > 7 | مردود و شرکت در امتحانات شهریور و اسفند الزامی است | |
| نمره سالانه > 10 و معدل پایان ترم > 12 | میتواند از تبصره استفاده کند | |
| دوره دوم متوسط (دهم و یازدهم) | فقط برای 4 درس (2 نهایی و 2 غیر نهایی) | نمره سالانه > 10 قبول |
| نمره سالانه بین 7 تا 10 | استفاده از تبصره و تک ماده الزامی است | |
| نمره سالانه < 7 | مردود و امکان استفاده از تک ماده ندارد | |
| پایه دوازدهم | نمره سالانه > 10 و نمره نهایی > 7 | قبول |
| نمره سالانه > 10 و نمره نهایی < 7 | امکان استفاده از تک ماده | |
| نمره سالانه بین 7 تا 10 | باید از تک ماده استفاده کند | |
| نمره سالانه و نهایی < 7 | مردود | |
| امتحان نهایی | تک ماده در امتحانات نهایی طبق شرایط تبصره امکان پذیر است | تبصره امتحان نهایی چیست؟ این تبصره برای جبران نمرات پایین امتحانات نهایی استفاده میشود. |
قانون جدید تک ماده در سال 1405
قانون جدید تک ماده تغییر اساسی در اصل ضابطه ایجاد نکرده اما با توجه به تاثیر قطعی سوابق تحصیلی در کنکور، استفاده از تک ماده در دروس نهایی باید با دقت بیشتری انجام شود زیرا نمره واقعی درس در سابقه تحصیلی باقی می ماند.
شرایط استفاده از تک ماده در پایه دوازدهم
در پایه دوازدهم، شرایط استفاده از تک ماده بسته به نمرات سالانه و نمرات امتحانات نهایی متفاوت است. این شرایط به دانش آموزان این امکان را میدهد که در صورت مردودی در دروس، بتوانند با استفاده از تک ماده دوازدهم نمره قبولی را کسب کنند و از تکرار سال تحصیلی جلوگیری نمایند.
- نمره سالانه > 10 و نمره نهایی > 7: در این حالت، دانش آموز قبول است و نیازی به استفاده از تک ماده ندارد.
- نمره سالانه > 10 و نمره نهایی < 7: دانش آموز میتواند از تک ماده استفاده کند و با شرکت در امتحان مجدد یا انجام پروژههای جبرانی نمره قبولی را کسب کند.
- نمره سالانه بین 7 تا 10: در این صورت، استفاده از تک ماده الزامی است و دانش آموز باید برای جبران نمرات پایین خود از این فرصت بهره برداری کند.
- نمره سالانه و نهایی < 7: در این حالت، دانش آموز مردود میشود و امکان استفاده از تک ماده وجود ندارد.

شرایط استفاده از تک ماده در پایه دهم و یازدهم
در دوره دوم متوسطه (دهم و یازدهم)، شرایط استفاده از تک ماده به نمرات سالانه و تعداد دروس مردودی بستگی دارد. طبق قانون جدید تک ماده، برای هر پایه شرایط خاصی در نظر گرفته شده است:
- برای 4 درس (2 نهایی و 2 غیر نهایی): دانش آموز میتواند از تک ماده استفاده کند.
- نمره سالانه > 10: در این حالت، دانش آموز قبول است و نیازی به استفاده از تک ماده ندارد.
- نمره سالانه بین 7 تا 10: دانشآموز باید از تبصره و تک ماده استفاده کند تا نمره قبولی را دریافت کند.
- نمره سالانه < 7: در این صورت، دانش آموز مردود میشود و امکان استفاده از تک ماده وجود ندارد.
شرایط استفاده از تک ماده در امتحان نهایی
در امتحانات نهایی، شرایط خاصی برای استفاده از تک ماده وجود دارد که دانش آموزان باید با آن آشنا باشند. طبق شرایط تبصره دوازدهم، اگر دانش آموز در یک یا چند درس نهایی مردود شود، میتواند از تبصره امتحان نهایی استفاده کند و نمره قبولی را با شرکت در آزمون مجدد یا پروژههای جبرانی کسب کند. این امکان به دانش آموزان کمک میکند تا از تکرار امتحانات نهایی جلوگیری کنند و در صورت نیاز، نمره پایین خود را جبران نمایند.

نحوه محاسبه نمره سالیانه و قبولی دانشآموزان پایه دوازدهم
در پایه دوازدهم، نمره سالیانه از مجموع نمرات در طول سال تحصیلی، شامل نمرات کلاس و امتحانات نهایی محاسبه میشود. نمره سالیانه معمولا از ترکیب نمرات مستمر (کارهای کلاسی، پروژهها، امتحانات میانترم و غیره) و نمرات پایان ترم به دست میآید. در صورتی که نمره سالیانه کمتر از ۱۰ باشد، دانش آموز باید برای جبران نمرات مردودی از تک ماده دوازدهم استفاده کند. در صورت نمره نهایی پایین، با توجه به شرایط تک ماده و تبصره امتحان نهایی، امکان جبران نمرات وجود دارد.
تاثیر تک ماده در معدل و سوابق تحصیلی
تک ماده میتواند تاثیر زیادی بر معدل دانش آموزان داشته باشد. وقتی که نمره تک ماده در امتحانات یا پروژههای جبرانی کسب میشود، این نمره در معدل کل وارد میشود و میتواند باعث تغییر آن به نفع دانش آموز شود. اگر دانش آموز در دروسی که نمرات پایین دارد از تک ماده استفاده کند و نمره قبولی بگیرد، این نمره در معدل نهایی لحاظ میشود. همچنین، استفاده از تک ماده در سوابق تحصیلی ثبت میشود، که میتواند در پذیرشهای دانشگاهی یا انتخاب رشته تاثیرگذار باشد.

عکس کارنامه تک ماده و نحوه ثبت در کارنامه
نمرات تک ماده در کارنامه تک ماده به طور واضح ثبت میشود. معمولا در قسمت مربوط به نمرات نهایی، اگر دانشآموز از تک ماده استفاده کرده باشد، نمره تکمیلی یا جبرانی در کنار نمرات قبلی ذکر میشود. در کارنامه، اگر نمره قبولی در تک ماده دوازدهم کسب شود، این نمره به صورت خاص نمایش داده میشود و نشان میدهد که دانش آموز از این فرصت استفاده کرده است. به طور مثال، در صورتی که دانش آموز در یکی از دروس نهایی مردود شده و از تبصره امتحان نهایی بهره برده باشد، نمره جدید در کنار نمره اصلی امتحان نهایی در کارنامه ثبت میشود.
برای مشاهده نحوه دقیق ثبت نمرات و اطلاعات بیشتر در مورد چگونه تک ماده بزنیم و تک ماده چیست، بهتر است به مسئولین آموزشی یا مشاوران تحصیلی مراجعه کنید تا راهنماییهای دقیقتر در خصوص تاثیر تک ماده در معدل و برای تک ماده باید به کجا مراجعه کرد؟ دریافت کنید.

دانش آموزانی که مایل به استفاده از تک ماده نیستند، باید چه کنند؟
باتوجه به آیین نامه ارزشیابی دوره دوم متوسطه، دانش آموزی که تمایل دارد از قانون جدید تک ماده دوازدهم استفاده نکند، میتواند با همراهی والدین به مدرسه مورد نظر مراجعه کرده و درخواست کتبی ارائه کند تا در امتحانات شهریور ماه شرکت کند. پس از تایید درخواست از سوی مدرسه، برنامه امتحان نهایی شهریور ماه به دانش آموزان ارائه میشود. در صورت قبول شدن در امتحانات نهایی، دانش آموزان پایه دوازدهم و سایر پایههای مقطع متوسطه دوم موفق به گذراندن درس میشوند.
در صورت عدم قبولی، دانش آموز میتواند در نوبتهای بعدی شرکت کرده و نمره قبولی را کسب کند. همچنین دانش آموزان با دارا بودن شرایط میتوانند از قوانین مربوطه در پایه دوازدهم بهره ببرند. در صورت کسب نمره بالاتر در ماه شهریور نسبت به خرداد، نمره شهریور جایگزین میشود و دانش آموز از این مزیت بهره میبرد اما در صورت نمره کمتر، نمره قبلی در سیستم ثبت شده به عنوان نمره نهایی محسوب میشود. اگر شما تمایل به تک ماده ندارید و دوست دارید در امتحانات خرداد موفق به قبولی شوید میتوانید با راز موفقیت در امتحانات نهایی مانند برنامه ریزی، هدفمندی و …آشنا شوید، با مشاورین متخصص ایران تحصیل در ارتباط باشید و موفقیت خود را تضمین نمایید.

چگونه تک ماده بزنیم و برای تک ماده باید به کجا مراجعه کرد
چگونه تک ماده بزنیم؟ فرآیند آن به صورت سیستمی توسط مدرسه انجام می شود و دانش آموز درخواست خود را به معاون آموزشی اعلام می کند. برای تک ماده باید به کجا مراجعه کرد؟ مرجع اصلی مدرسه محل تحصیل است و ثبت نهایی در سامانه دانش آموزی آموزش و پرورش انجام می شود.
- دریافت کارنامه و بررسی نمرات
- اطمینان از داشتن شرایط تک ماده
- اعلام درخواست به مدرسه
- ثبت در سیستم و صدور کارنامه جدید
جمعبندی
تک ماده راهکاری قانونی برای قبولی دروس مردودی با رعایت شرایط تک ماده و تبصره امتحان نهایی است. حداقل نمره ۷ در برگه، معدل کل ۱۰ و سقف حداکثر ۴ درس در کل دوره از مهم ترین ضوابط قانون تک ماده محسوب می شود. تک ماده دوازدهم نیز شامل دروس نهایی بوده و نمره واقعی در سابقه تحصیلی باقی می ماند، بنابراین تاثیر تک ماده در معدل باید قبل از ثبت درخواست بررسی شود.
تاثیر تک ماده در معدل به این صورت است که نمره اصلی درس در محاسبه معدل باقی می ماند و فقط وضعیت قبولی تغییر می کند. بنابراین اگر دانش آموزی قصد شرکت در کنکور با تاثیر قطعی معدل را دارد، باید بررسی کند که استفاده از تک ماده دوازدهم به نفع او هست یا شرکت مجدد در امتحان برای افزایش نمره.
اگر نمی دانی چند درس را میتوان تک ماده کرد یا تردید داری که استفاده از قانون جدید تک ماده به صلاح معدل و قبولی دانشگاهت هست یا نه، قبل از هر اقدامی از طریق تلفن ثابت بدون نیاز به پیش شماره و عدد 0 با شماره 9099075307 تماس بگیر و با مشاوران ایران تحصیل صحبت کن تا وضعیت کارنامه ات دقیق بررسی شود.
آیا تک ماده شامل دروس نهایی هم می شود
بله، در صورت داشتن شرایط تبصره دوازدهم امکان استفاده برای برخی دروس نهایی وجود دارد، اما نمره واقعی در سابقه تحصیلی باقی می ماند.
اگر نمره زیر ۷ باشد میتوان تک ماده زد
خیر، حداقل نمره برگه برای استفاده از تک ماده ۷ از ۲۰ است و در صورت کمتر بودن باید در امتحان مجدد شرکت شود.
آیا استفاده از تک ماده در کنکور تاثیر منفی دارد
وضعیت قبولی ثبت می شود اما نمره اصلی درس در معدل باقی می ماند، بنابراین ممکن است در تاثیر قطعی سوابق تحصیلی نقش داشته باشد.







آیا در شرایطی میشه ۵ درس رو تک ماده کرد؟
سلام وقت بخیر
خیر
سلام چهار تا تک ماده فقط برای سال دوازدهم هست یا هر سه پایه ؟
سلام وقت بخیر
4 تک ماده برای 3 پایه میباشد
سلام وقتتون بخیر من پایه دوازدهم انسانی هستم
من نمره نهایی تاریخم 3 شدم و نمره سالانه بالای ۱۰ هستش
میتونم از تبصره استفاده کنم؟؟
سلام وقت بخیر
نمره سالانه باید بین 7 الی 10 باشد تا بتوانید از ماده تبصره استفاده کنید به شما پیشنهاد میکنم به منظور بررسی تخصصی تر با توجه به شرایط ویژه شما این امکان را دارید با کارشناس ارشد در این بخش خانم امینی داخلی 106 در ساعات۸.۳۰ الی۱۷ روزهای شنبه تا پنج شنبه با شماره ۹۰۹۹۰۷۵۳۰۷ بدون پیش شماره از طریق تلفن ثابت تماس بگیرید تا تمامی اطلاعات را در اختیارتان قرار دهند
سلام من پایه دوازدهم انسانی هستم ۴تا تک ماده دارم
فلسفه نمره نهایی ۵/۲۵ و نمره سالانه ۷/۵
تاریخ نمره نهایی ۵ و نمره سالانه ۱۰
عربی نمره نهایی ۶ و نمره سالانه ۱۰/۲۵
ادبیات نمره نهایی ۷/۲۵ و نمره سالانه ۸/۲۵ شدم میتونم ۴تاشم تک ماده بزنم و دیگه شهریور امتحان ندم؟
سلاموقت بخیر
بله امکان استفاده از تبصره تک ماده را دارید جهت اطلاع از نحوه اقدام به شما پیشنهاد میکنم به منظور بررسی تخصصی تر با توجه به شرایط ویژه شما این امکان را دارید با کارشناس ارشد در این بخش اقای رفیعی داخلی 102 مدر ساعات17 الی23 روزهای شنبه تا پنج شنبه با شماره ۹۰۹۹۰۷۵۳۰۷ بدون پیش شماره از طریق تلفن ثابت تماس بگیرید تا تمامی اطلاعات را در اختیارتان قرار دهند
سلام در دو درس فیزیک و عربی مردود شده ام
نمره نهایی فیزیک ۴ و نمره سالیانه آن ۹.۲۵ شده
نمره نهایی عربی ۷ و نمره سالیانه آن ۹.۷۵ شده
معدل کل سال دوازدهم هم از ۱۰ بیشتر است
آیا میتوانم هر دو درس رو تک ماده کنم و دیپلم رو بگیرم؟
سلام وقت بخیر
بله امکان استفاده از تبصره تک ماده را دارید
سلام خسته نباشید
نمره ی ورقه ی 5.5 و سالیانه ی 9 میشه از تبصره استفاده کرد؟
تبصره شرایط معدل خاصی داره؟
سلام وقت بخیر
بله میتوانید از ماده تبصره استفاده کنید
درود. اگر نمره ی سالانه بین 7 تا 10 باشد ولی نمره نهایی زیر 7 باز هم میتوان اقدام به تک ماده نمود؟
سلام وقت بخیر
بله میتوانیدد از تک ماده استفاده کنید
سلام وقت بخیر ببخشید با سالانه ۸ و برگه ۴ میشه تبصره زد و دوباره در ازمون شهریور شرکت نکرد؟
سلام وقت بخیر
بله امکان استفاده از تبصره را دارید
سلام وقت بخیر ببخشید با نمره سالانه ۸ و برگه ۴ میشه تبصره زد ؟
برای تبصره چه زمانی باید به مدرسه مراجعه کنیم در زمان انتخاب واحد شهریور یا زودتر؟
سلام وقت بخیر
میتوانید برای تبصره اقدام کنید که باید از طریق مدرسه خود باید پیگیر باشید