از روش های افزایش عزت نفس در کودکان و نوجوانان

عشق ورزیدن، تقویت احساس تعلق پذیری، پرورش احساس شایستگی، تبدیل رفتارهای ناسازگارانه به فرصت یادگیری و استفاده موثر از تشویق و تحسین، برخی از روش های افزایش عزت نفس در کودکان و نوجوانان است. رفتارهایی مانند نادیده گرفتن کودک و نوجوان، تمسخر یا ایجاد شرمندگی، مقایسه کردن او با دیگران و … جزء کارهایی است که عزت نفس کودک را پایین و در برخی موارد تخریب می کند. در ادامه گزارش روش های افزایش عزت نفس در کودکان و نوجوانان را به شما یاد می دهیم که چگونه عزت نفس کودک و نوجوان خود را افزایش دهید.

عزت نفس چیست؟

روانشناسان عزت نفس را اینگونه تعریف می کنند، درک خود به شیوه ای دوست داشتنی و ارزشمند. عزت نفس یعنی وجودمان را فارغ از اما و اگرهای زندگی بپذیریم و احساس ارزشمند بودن داشته باشیم. پذیرش بدون قید و شرط سبب افزایش عزت نفس در کودکان و نوجوانان می شود، در دوره کوچینگ حرفه ای احمدی منش بر موضوع پذیرش مثبت و بدون قید و شرط افراد تاکید و این مسئله به صورت کامل آموزش داده می شود.

پذیرش مثبت و بی قید و شرط فرزندان، یعنی تقویم عشق و محبت مان به آنها بدون هیچ گونه ارزش گذاری یا توقعی بیجا است. توجه داشته باشید که وقتی ابراز عشق و محبت به فرزند را به عملکرد او مانند موفقیت تحصیلی یا حرف شنوی گره بزنیم، نتیجه آن عزت نفس پایین و بروز مشکلاتی مانند افسردگی می شود.

چرا عزت نفس در کودکان اهمیت دارد؟

عزت نفس بالا و سالم داشتن برای کودکان و نوجوانان اهمیت بالایی دارد به دلیل اینکه:

• باعث افزایش صبر و تحمل در آنها می شود و ترس از شکست در کودکان را کاهش می دهد.
• سلامت جسمانی، روانی و بهتر زندگی کردن را تقویت می کند.
• به ما کمک می کند تا مهارت هایمان را افزایش دهیم و توان تغییر و اصلاح رفتارمان را داشته باشیم.
• مواجهه با تجربیات و موقعیت های چالش برانگیز را آسان تر می کند.

راهکارهای بالا بردن عزت نفس در کودکان و نوجوانان

یکی از روش های افزایش عزت نفس در کودکان و نوجوانان محبت بی قید و شرط و توجه به نیاز های فرزندتان است، این به معنی افزایش وابستگی در فرزندان نیست. در این حالت از آنجایی که نوجوانان بسیار کنجکاو هستند به همین دلیل ممکن است در شرایط متفاوت عکس العمل های متفاوتی داشته باشد و شما نیز خودتان را برای این رفتارها آماده کنید.

برخی از روش های افزایش عزت نفس در کودکان و نوجوانان، عبارتند از:

1. عشق بی قید و شرط

نوجوان شما باید بداند که شخصیتش، وابسته به نمره ها، عملکرد کلاسی، گروه دوستان، دانشگاه یا هیچ عامل دیگری نیست؛ بنابراین او را مطمئن کنید که شما در هر حال او را دوست دارید و اگر هر اشتباهی هم مرتکب شود، عشق خود را از او دریغ نمی کنید.

در دوره جامع شخصیت شناسی، ابراز این نوع محبت به طور کامل آموزش داده شده و تفاوت های آن با ایجاد وابستگی در افراد بیان می شود.

2. قاطعیت و جرات

اعتماد به نفس و جسارت و یک ارتباط اثر گذار به راحتی حاصل نمی شود. سعی کنید به کودک و نوجوان خود قاطعیت، جرات و شهامت را یاد بدهید که از بیان نظراتشان نترسند و با دیگران گفتگو کند. به او یاد بدهید که به زبان بدنش توجه داشته باشد.

3. قدردانی از تلاش

به فرزند خود نشان دهید از این که تلاش می کند، بسیار خوشحال هستید و بیش از حد به نتیجه فکر نمی کنید، زیرا می دانید که همین تلاش ها در نهایت برای او مفید هستند و باعث ارتقاء شخصیتی او می شوند. در نتیجه او یاد می گیرد که به خودش ارزش بدهد و خود را بیشتر از قبل دوست داشته باشد.

4. تصویر مثبت از خود

به کودک خود یاد دهید که اول از همه ترجیحات خود را مشخص کند. به او بگویید که حتما هیچ راه قطعی وجود ندارد، اما او می تواند با تصویر مثبتی که از خود و عقایدش دارد، به بهترین نحو ممکن عمل کند و از اشتباهاتش یاد بگیرد.

5. کاهش مقایسه با دیگران

به نوجوان خود بیاموزید که هر فردی منحصر به فرد است و مقایسه با دیگران بی معنی می باشد.

6. تقویت استقلال

به تدریج به نوجوان خود مسئولیت های بیشتری واگذار کنید تا احساس استقلال، آزادی و توانمندی کند.

7. تشویق فعالیت مورد علاقه

یکی دیگر از روش های افزایش عزت نفس در کودکان و نوجوانان، تشویق آنها به انجام فعالیت های مورد علاقه شان است. با این کار به نوجوان خود فرصت دهید تا در فعالیت هایی که به آن علاقه دارد، شرکت کند.

8. ایجاد نمودار پیشرفت

با ترسیم نموداری از پیشرفت های گذشته تا آینده، به نوجوانان کمک می کنید تا کودک و نوجوانتان به دستاورد های خود پی ببرد و برای آینده انگیزه پیدا کند.

9. توانایی شناخت احساسات

به کودکان نحوه مدیریت احساسات خود را بیاموزید تا به جای واکنش های عصبانی یا تنش، از راه های مثبتی برای بیان احساسات خود استفاده کنند.

10. پشتیبانی و اعتماد

اگر در دوره های شخصیت شناسی کودک شرکت کرده باشید،در این دوره ها می گویند که همیشه به کودکان بگویید که به آنها اعتماد دارید و همیشه پشتیبان شان هستید. این اطمینان به فرزندتان اعتماد به نفس می دهد.

11. جادوی کلمات

استفاده از کلمات مثبت و درست کمک می کند تا عزت نفس در  کودکان و نوجوانان افزایش یابد، واژه های چون موارد زیر در کودکان معجزه می کنند.

به جای گفتن کلمه باهوش از واژه پرتلاش کمک بگیرید.

به جای عبارت دوستت دارم چون درس میخوانی، از عبارت  درس خواندنت دوست داشتنی است، استفاده کنید.

کلمات درست، کمک می کنند تا عزت نفس کودکتان به مرور بیشتر شود و او احساس بهتری نسبت به خود داشته باشد.

علت پایین بودن عزت نفس نوجوانان

عوامل موثر و زیادی وجود دارند که باعث کاهش عزت نفس در کودکان و نوجوانان می شود. برخی از مهم ترین این عوامل عبارتند از:

1. مشکلات اجتماعی

2. شکست و ناکامی در هر کار و حرفه ای

3. انتقادهای بیش از حد از طرف والدین، معلمان یا دوستان

4. مشکلات جسمی و تغییرات بدنی

5. تاثیر رسانه و شبکه های اجتماعی که فقط ظاهر زیبایی دارند

نشانه های عزت نفس سالم در کودک

• اعتماد به نفس در مواجهه با موقعیت های جدید و چالشی
• احساس غرور و افتخار نسبت به داشته ها و توانمندی های خودشان
• باور داشتن به خود که در هر شرایطی روی خود حساب باز می کنند
• فکر کردن به رفتار و اخلاقیات خوب خودشان
• احساس دوست داشتنی بودن و پذیرفته شدن خود

رفتارهای مخرب عزت نفس و راهکار آن

نادیده گرفتن کودک، مسخره کردن، تیکه انداختن، قهر کردن برای تنبیه، صحبت درباره ویژگی منفی کودک با دیگران، عدم آماده سازی فرزند اول برای حضور فرزند دوم و … جزء رفتارهای مخرب عزت نفس است. در این گزارش با روش های افزایش عزت نفس در کودکان و نوجوانان آشنا شدیم.

باید توجه کنید که برخی رفتار ها تاثیر مثبت و تاثیر منفی زیادی بر احساس خود ارزشمندی کودکان دارند. با شرکت در دوره کوچینگ حرفه ای روانشناختی کودک و نوجوان، سعی کنید این رفتار ها را بشناسید و تا حدالامکان از بروز آن، برای کودک و نوجوان جلوگیری کنید.